Tiệm Nhà An

Từ điển trà

Trà atiso, vị ngọt hậu từ cao nguyên

Không đến từ cây chè, trà atiso là một thức uống thảo mộc gắn với Đà Lạt: nước vàng nhạt, thoảng hương cỏ, đắng dịu rồi ngọt nơi cuống họng.

Những bông atiso xanh tím tươi xếp trong giỏ tre ở chợ Đà Lạt

Trà atiso là gì

Một loài hoa ăn được, hóa thành ấm trà

Atiso (tên khoa học Cynara scolymus) thuộc họ Cúc, có nguồn gốc từ vùng Địa Trung Hải và được người Pháp đưa vào Việt Nam. Cây ưa khí hậu mát nên được trồng nhiều ở Đà Lạt, Lâm Đồng, và trở thành đặc sản quen mặt với du khách.

Phần người ta dùng làm trà thường là đầu hoa (bông atiso) thái lát rồi phơi hoặc sấy khô; có nơi dùng cả thân và lá. Vì không làm từ lá cây chè Camellia sinensis, nên về mặt thực vật, đây là trà thảo mộc, không phải trà đúng nghĩa như ô long hay trà xanh.

  • Trà thảo mộc, không thuộc nhóm trà xanh, ô long hay hồng trà
  • Quen thuộc dưới dạng bông khô, túi lọc hoặc nước nấu sẵn
  • Dễ uống nóng lẫn lạnh

Xem thêm trà trong từ điển

Vườn atiso Đà Lạt với những bông hoa tím giữa sương mù buổi sớm

Thông tin nhanh

Trà atiso trong một bảng

Các con số mang tính gợi ý; mỗi loại bông khô và mỗi khẩu vị sẽ khác một chút.

Mục詳細
Nguồn gốcCây atiso họ Cúc, trồng nhiều ở Đà Lạt (Lâm Đồng) và một số vùng núi mát khác
Kiểu chế biếnĐầu hoa thái lát, phơi hoặc sấy khô; không qua công đoạn oxy hóa như trà
Màu nướcVàng nhạt đến vàng hổ phách
Hương vịHương cỏ nhẹ, đắng dịu, hậu ngọt thanh
Mức caffeine tương đốiThảo mộc: thường không có caffeine
Nhiệt độ nước95–100°C
Thời gian hãmHãm 8–10 phút, hoặc đun nhỏ lửa 10–15 phút

Pha tại nhà

フラットレイ写真の hãm một ấm atiso

Bạn chỉ cần bông atiso khô, nước nóng và một chút kiên nhẫn.

  1. ご準備

    Lấy khoảng một nhúm bông atiso khô (chừng 5–8 g) cho một ấm nhỏ 500 ml. Tráng nhanh với nước nóng rồi đổ đi để rửa bụi.

  2. Rót nước sôi

    Rót nước vừa sôi, nhiệt độ khoảng 95–100°C, ngập hết bông khô rồi đậy nắp để giữ hương.

  3. Chờ nước ngấm

    Hãm 8–10 phút. Muốn đậm vị hơn, bạn có thể đun nhỏ lửa 10–15 phút thay vì hãm.

  4. Lọc và nêm nếm

    Lọc bỏ bã. Thêm chút đường phèn hay mật ong nếu thích, hoặc để nguyên vị thanh tự nhiên.

  5. Uống nóng hoặc đá

    Để nguội rồi cho vào tủ lạnh, rót qua đá khi cần. Nên uống hết trong ngày để giữ hương vị.

Thưởng thức

Uống cùng gì cho hợp vị?

Vị atiso nhẹ và hậu ngọt nên rất dễ kết hợp.

Nóng hay đá đều ổn

Ấm nóng khi trời se lạnh, thêm đá và vài lát chanh khi trưa nắng.

Với bánh ngọt nhẹ

Bánh quy bơ, bánh bông lan hoặc tart ít ngọt cân bằng vị đắng dịu của atiso.

Với bữa chay thanh đạm

Gỏi rau củ, đậu hũ non hay cháo chay hợp với ly trà không quá đậm.

Buổi chiều tối

Vì thảo mộc thường không có caffeine, atiso là lựa chọn dễ chịu cho những giờ muộn khi bạn vẫn muốn một ly nóng.

Kết hợp thảo mộc khác

Thử thêm vài lát gừng mỏng, hoặc vài nụ hoa cúc nếu bạn không dị ứng, cho hương thay đổi.

Góc nhìn

Atiso từ vườn đến tách

Bông atiso thái lát phơi khô
Bông atiso thái lát phơi khô
Nước atiso vàng hổ phách trong ấm thủy tinh
Nước atiso vàng hổ phách trong ấm thủy tinh
Atiso đá với lát chanh cho ngày nắng
Atiso đá với lát chanh cho ngày nắng
Bánh quy bơ dùng kèm
Bánh quy bơ dùng kèm
Một buổi chiều chậm bên ấm trà thảo mộc
Một buổi chiều chậm bên ấm trà thảo mộc

クイックQ&A về trà atiso

Trà atiso có phải là trà không?

Theo cách gọi quen thuộc thì có, nhưng về thực vật, atiso không phải cây chè. Đây là thức uống thảo mộc, được gọi là trà vì cách hãm tương tự.

Trà atiso có caffeine không?

Thảo mộc thường không có caffeine. Với túi lọc pha trộn, bạn nên xem thành phần ghi trên bao bì vì có sản phẩm trộn thêm trà thật.

Có nên uống mỗi ngày không?

Atiso là thức uống, không phải thuốc, và Nhà An không đưa ra khuyến nghị y khoa. Nếu bạn đang mang thai, đang dùng thuốc, hoặc dị ứng với các cây họ Cúc, hãy hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng thường xuyên.

Vì sao nước atiso của tôi bị đắng gắt?

Thường do hãm quá lâu hoặc cho quá nhiều bông khô. Hãy giảm lượng, rút ngắn thời gian hãm và thử lại.

Nhà An có bán trà atiso không?

Trà atiso chưa nằm trong các dòng trà Nhà An đã công bố. Danh sách thức uống tại quầy sẽ được công bố khi khai trương.

Muốn thử một ly trà hợp vị?

5 chi nhánh Nhà An đang hoàn thiện và sắp khai trương. Đặt bàn trước hoặc nhắn Zalo để nhận tin ngày mở cửa sớm nhất.