Có những buổi tối, phố cổ Hội An như chậm thêm một nhịp: đèn điện dịu đi, đèn lồng sáng lên, tiếng hô bài chòi vọng ra từ phía bờ sông. Đó là đêm 14 âm lịch hằng tháng, khi cả khu phố cùng gợi lại dáng vẻ Hội An ngày trước. Nếu lịch trình rơi đúng dịp này, hãy dành trọn buổi tối cho phố.
Đêm phố cổ là gì
Từ cuối những năm 1990, Hội An tổ chức đêm phố cổ vào đêm 14 âm lịch hằng tháng, tức đêm trước ngày rằm. Khi trời tối, nhà cửa và hàng quán trong khu phố cổ hạn chế đèn điện, nhường chỗ cho ánh đèn lồng và nến. Các con phố chính dành cho người đi bộ, nhiều hoạt động văn hóa dân gian diễn ra dọc phố và bên bờ sông.
Đêm phố cổ được tổ chức để gợi lại nếp sinh hoạt xưa và để chính cộng đồng trong phố cùng gìn giữ những giá trị truyền thống. Nhiều điểm hoạt động do người dân, các câu lạc bộ, nhóm nhạc gia đình đảm nhận, nên mỗi tháng lại có chút khác nhau. Từ khi Hội An trở thành một phần của thành phố Đà Nẵng vào giữa năm 2025, ngành du lịch địa phương cho biết sẽ tiếp tục duy trì hoạt động này.
Đèn lồng, bài chòi và những thú vui dân gian
Đèn lồng Hội An thường làm từ khung tre bọc vải nhiều màu. Đêm rằm, đèn treo trước hiên nhà, dọc bờ sông Hoài và trên những con phố quen như Trần Phú, Nguyễn Thái Học, Bạch Đằng. Khi đèn điện tắt bớt, ánh vàng, đỏ, tím soi xuống mặt sông, cả khu phố như một bức tranh cũ vừa được thắp sáng.
Âm thanh đặc trưng của đêm rằm là tiếng hô bài chòi. Nghệ thuật Bài chòi Trung Bộ Việt Nam được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại vào tháng 12 năm 2017. Người chơi cầm những thẻ in tên các con bài; anh hiệu hoặc chị hiệu rút từng con bài trong ống tre rồi cất lên một câu hát có tên con bài ấy để mọi người đoán. Ai trúng đủ các con bài trên thẻ của mình thì hô “tới”, cả sân chơi rộn tiếng cười.
Tùy từng tháng, bạn còn có thể gặp các nhóm nhạc cổ truyền, ngâm thơ, những bàn cờ tướng, cờ người hay màn biểu diễn võ cổ truyền, tuồng. Ngày rằm cũng là dịp nhiều gia đình thắp hương, ăn chay, nên phố vừa vui vừa có chút trầm mặc rất riêng.
Thả hoa đăng trên sông Hoài: đẹp nhưng cần có ý thức
Thả hoa đăng là khoảnh khắc nhiều người chờ nhất. Mỗi chiếc hoa đăng giấy mang một ngọn nến nhỏ, được thả xuống sông Hoài cùng lời cầu bình an cho gia đình, người thân. Bạn có thể mua hoa đăng ở các quầy dọc bờ sông để thả từ bậc thềm, hoặc ngồi thuyền một vòng ngắn để thả giữa dòng.
Dòng sông đẹp là nhờ sạch, vì vậy hãy thả hoa đăng như một vị khách tử tế:
- Một chiếc hoa đăng là đủ cho một điều ước. Ưu tiên loại làm bằng giấy, tránh loại có đế nhựa hay xốp.
- Đặt hoa đăng nhẹ nhàng xuống nước, không ném từ trên cao, không thả kèm túi ni lông, ly nhựa hay vật dụng khác.
- Không nhoài người quá mép nước, luôn nắm tay trẻ nhỏ khi đứng ở bậc thềm sát sông.
- Khi đi thuyền, mặc áo phao, ngồi yên và hỏi rõ lộ trình, thời gian trước khi lên thuyền.
- Nếu chỉ muốn ngắm, đứng trên cầu hay dọc bờ sông nhìn những đốm sáng trôi chậm cũng đã rất đẹp.
Kinh nghiệm đón đêm rằm trọn vẹn
Vài kinh nghiệm nhỏ giúp buổi tối của bạn nhẹ nhàng hơn:
- Đến trước hoàng hôn để thấy phố chuyển từ ngày sang đêm, ăn tối nhẹ rồi mới bắt đầu dạo.
- Gửi xe bên ngoài khu phố cổ và đi bộ, mang giày êm vì bạn sẽ đi khá nhiều.
- Giữ gọn ví, điện thoại ở những đoạn đông người như quanh Chùa Cầu, cầu An Hội và bờ sông Hoài.
- Khi chụp ảnh người hô bài chòi hay người biểu diễn, hãy tắt đèn flash, không dựng chân máy chắn lối đi và xin phép trước khi chụp cận.
- Chương trình mỗi tháng có thể thay đổi, mùa mưa từ khoảng tháng 9 đến tháng 12 còn phụ thuộc thời tiết, nên hãy xem thông tin mới nhất trước khi đi.
Ghé Nhà An Hội An sau một tối dạo phố
Nhà An Hội An là căn nhà vàng giữa phố cổ, đang được hoàn thiện để sắp đón khách. Khi khai trương, tiệm dự kiến thắp đèn lồng mỗi tối, pha trà sen Hội An và ô long rang củi, có Góc Đèn Lồng để bạn chụp ảnh sau 18:00 cùng studio áo dài để lưu lại dáng phố đêm rằm.
Toàn bộ món ăn ở Nhà An là món chay, rất hợp với ngày rằm. Tiệm dự kiến mở cửa 24/7, bếp có món chay khuya từ 22:00 đến 04:00, nên khi phố đã thưa người, bạn vẫn có chỗ ngồi lại với một ấm trà nóng. Địa chỉ và ngày khai trương sẽ được công bố trên website và Zalo của Nhà An.
